Bijstand verlaagd wegens de kostendelersnorm: kan ik daartegen bezwaar maken?
Ja, tegen een verlaging van uw bijstandsuitkering wegens de kostendelersnorm kunt u bezwaar maken. De kostendelersnorm zelf is een regel uit de wet die de gemeente moet toepassen, maar de manier waarop de gemeente die regel op uw situatie heeft toegepast, is wel een besluit waartegen u kunt opkomen. Vaak gaat het bezwaar dan niet over de regel, maar over de feiten: telt de gemeente iemand mee die volgens u niet meetelt?
U heeft daarvoor zes weken de tijd vanaf de dag na de datum op de beslissing. Dat noemen we de bezwaartermijn. Reageert u later, dan kan de gemeente uw bezwaar niet-ontvankelijk verklaren, wat betekent dat er inhoudelijk niet meer naar wordt gekeken. Bewaar dus de envelop of e-mail met de verzenddatum, want die datum is het startpunt.
Wat de kostendelersnorm precies inhoudt
De kostendelersnorm gaat ervan uit dat wonen goedkoper wordt als u de vaste lasten met meer volwassenen deelt. Woont er naast u nog een broer, een volwassen kind of een huisgenoot op uw adres, dan gaat de gemeente ervan uit dat u kosten deelt en verlaagt zij de bijstand per volwassen medebewoner. Hoeveel de verlaging precies is en welke uitzonderingen gelden, staat in de wet en de beleidsregels van uw gemeente; dat verschilt per situatie en is niet iets wat wij hier als vaste bedragen kunnen noemen.
Er bestaan uitzonderingen, bijvoorbeeld voor studenten of voor mensen die uitsluitend een commerciële huurrelatie met u hebben. Of zo'n uitzondering voor u geldt, hangt af van de precieze omstandigheden en van hoe uw gemeente dat beoordeelt. Twijfelt u of uw situatie onder een uitzondering valt, dan is dat precies het soort vraag waarmee een bezwaarschrift zich bezighoudt.
Waar de gemeente naar kijkt bij de beoordeling
De gemeente baseert de verlaging meestal op de inschrijving in de Basisregistratie Personen: wie er op uw adres staat ingeschreven. Die inschrijving is een aanwijzing, maar niet altijd het hele verhaal. Staat iemand op uw adres ingeschreven terwijl hij feitelijk elders woont, of woont iemand bij u zonder de kosten te delen, dan kan dat verschil de kern van uw bezwaar vormen.
Belangrijk bewijs is dan alles wat laat zien hoe het er in de praktijk aan toegaat: een huurovereenkomst voor een kamer waarin duidelijk een commerciële prijs staat, bankafschriften waaruit blijkt dat er geen gezamenlijke huishouding is, een verklaring van de medebewoner, of juist bewijs dat iemand structureel ergens anders verblijft. Hoe concreter en verifieerbaarder het bewijs, hoe beter de gemeente uw kant van het verhaal kan volgen.
Bezwaar maken zonder dat uw uitkering meteen stopt
Het bezwaarschrift zelf is vormvrij, maar moet wel een paar vaste onderdelen bevatten: uw naam en adres, de datum, een omschrijving van het besluit waartegen u bezwaar maakt, en de reden waarom u het er niet mee eens bent. Een verlaging wegens de kostendelersnorm herstellen vraagt vooral om een heldere uitleg van de woonsituatie, onderbouwd met stukken. Een lopende betalingsverplichting wordt door het indienen van bezwaar niet automatisch stopgezet, dus het is goed om ook te kijken of u de gemeente kunt vragen om de verlaging tijdelijk aan te houden, in afwachting van de beslissing op uw bezwaar.
Op uitkeringsbezwaar.nl kunt u eerst gratis laten nagaan of uw situatie kans maakt, voordat u tijd steekt in het schrijven van een bezwaarschrift. Zo'n korte vragenlijst met een eerste inschatting geeft aan of de feiten in uw voordeel spreken, zonder dat u daar meteen voor betaalt.
Wat de gemeente daarna moet doen
Na uw bezwaar moet de gemeente binnen een vastgestelde termijn een beslissing nemen. Beslist de gemeente niet op tijd, dan kunt u een ingebrekestelling sturen om de gemeente daaraan te herinneren; wat die stap precies inhoudt en wanneer hij aan de orde is, leest u in de kennisbank met uitleg per begrip en per situatie.
Omdat elke woonsituatie anders is en de uitzonderingen precies genomen moeten worden, is het verstandig om bij twijfel na te gaan hoe uw gemeente de kostendelersnorm toepast, bijvoorbeeld via de gemeentelijke beleidsregels of door een vraag te stellen aan het Juridisch Loket. Wilt u eerst weten hoe wij te werk gaan en waar onze informatie vandaan komt, dat staat toegelicht op de pagina over onze werkwijze.
Twijfelt u of uw verlaagde bijstand terecht is, doe dan gerust eerst de gratis kansencheck. U ziet meteen of bezwaar maken voor uw situatie zinvol lijkt, en u beslist zelf of u de volgende stap zet.